Geen stal bouwen, maar een grens bewaken

Vanaf het begin was duidelijk dat deze jonge ondernemer het anders wilde aanpakken. Niet achteraf optimaliseren, maar vanaf dag één ontwerpen vanuit biosecurity, hygiëne en efficiëntie. De kennis en ervaring van zijn andere locaties vormden de basis. Alles klopt: routing, kleurcoating, materialen en schoeisel van buiten tot binnen.

We begonnen bij de kern: pathogenen zijn vaak al aanwezig in varkens, vooral in darmen en luchtwegen. Darmpathogenen zoals E. coli, Clostridium perfringens en Lawsonia intracellularis zijn meestal onschuldig, maar kunnen onder stress of bij slechte hygiëne problemen veroorzaken. De echt schadelijke ziekten zoals PRRS, Mycoplasma hyopneumoniae en Actinobacillus pleuropneumoniae (APP) zijn hier afwezig en dat willen we zo houden. Eén introductie kan enorme economische schade veroorzaken. Alle pathogenen volledig uitsluiten kan niet. Maar beheersing, verspreiding beperken, preventie en bescherming van gezonde dieren vormen de basis van een stabiele en voorspelbare stal. Met taakgestuurd werken en digitale monitoring via de HyCare-app blijft alles meetbaar en beheersbaar.

De stal is letterlijk van buiten naar binnen ontworpen: buiten het hekwerk rood, vóór de douches oranje en alles ná de douches groen. Het systeem vertelt zichzelf: simpel, helder en niet onderhandelbaar. De douches vormen letterlijk de grens. Volledig gemetseld, strak gecoat, logisch ingedeeld en voorzien van automatische magneetsluiting. Waar veel stallen een douche als formaliteit hebben, is dit hier een echte barrière. Routing, privacy en functionaliteit kloppen tot in detail  en dat merk je meteen. Ook aan de mensen is gedacht. De kantine is strak afgewerkt, duurzaam en voorzien van airco, en het buitenterras volgt de scheiding tussen schoon en vuil. Werkcomfort en hygiëne versterken elkaar: medewerkers die prettig werken, houden de protocollen beter vol.

De kadaverlogistiek is strak geregeld. Interne koelruimtes en een ondergrondse ‘Carcass Cooler’ aan de straat scheiden Rendac volledig van de stal. Geen kruisende lijnen, geen grijze zones, geen risico’s. Ondertussen worden de eerste SPF TN70-fokgelten vanuit Duitsland opgelegd. SPF is geen label, maar een verantwoordelijkheid. En die verantwoordelijkheid zie je hier terug in elk detail: van coating tot routing en stalontwerp.

Bij deze ondernemer draait alles om grip en voorspelbaarheid. De oplossing? Digitaal werken als basis voor de toekomst. Daarom werken we volledig volgens het HyCare-principe, ondersteund door de HyCare-app. Iedere ronde start als een nieuwe stal: schoon, kiemarm en gecontroleerd. Medewerkers voeren zelf visuele inspecties en ATP-metingen uit op leefomgeving en drinkwater en registreren de resultaten direct in de app. Zo is data realtime beschikbaar en kan ik als coach direct zien waar bijsturing nodig is. Soms volstaat een telefoontje, soms stap ik de stal in om samen een proces aan te scherpen. De app stuurt taken en pushmeldingen, zodat medewerkers precies weten wat en wanneer ze iets moeten doen. Dat is de kern van taakgestuurde varkenshouderij: duidelijke taken, eigenaarschap bij het team en sturen op feiten. Bij meerdere locaties krijgt iedere locatie een verantwoordelijke en ziet de ondernemer in één overzicht hoe de hygiëneprocessen lopen. Zo bouwen we aan een data-gedreven varkenshouderij waarin grip, overzicht en continu verbeteren centraal staan.

Wat dit project bijzonder maakt, is dat eerdere ervaringen niet verloren zijn gegaan, maar juist de basis vormen voor betere keuzes. Iedere route, kleur en werkwijze is doordacht, zodat deze stal klaar is voor de risico’s van morgen. Tegelijk moeten we eerlijk zijn: Nederland loopt op het gebied van biosecurity nog steeds achter op veel andere landen. Terwijl de risico’s alleen maar toenemen. Juist daarom is het belangrijk dat ondernemers zelf het voortouw nemen. Want uiteindelijk bouw je geen stal. Je bouwt een grens. En die grens moet je iedere dag opnieuw bewaken. Wacht je tot de volgende uitbraak het besluit voor je neemt? De tijd van hopen is voorbij. Hygiëne, biosecurity en discipline zijn geen luxe; het zijn keuzes die het verschil maken tussen succes of een crisis die je had kunnen voorkomen. Durf jij eerlijk te kijken naar je eigen bedrijf: is jouw biosecurity écht waterdicht, of loop je dagelijks een stil risico dat je productie en diergezondheid kan ondermijnen?

Biosecurity begint niet bij de ziekte. Het begint bij jouw keuzes.

Mart Klijn
Manager HyCare Coaches Europa